Skip to main content

Collectie kaarten van Fred. Muller & Co.

 Collection
Identifier: UBA64

Scope and Contents

De circa 8700 kaarten zijn voornamelijk afkomstig uit Nederlandse atlassen uit de periode 1570-1850. Er bevinden zich daartussen evenwel ook vele zelfstandig uitgegeven kaarten en kaarten van andere dan Nederlandse origine. Er is geen regionale specialisatie; de regionale inhoud en volgorde weerspiegelen die van de inhoud van oude atlassen. In principe zijn alle werelddelen en toenmalige staten vertegenwoordigd. De collectie bevat geen zuivere stadsplattegronden of topografische prenten.

Gezien de oorspronkelijke opname in atlassen is het materiaal vrij homogeen wat afmetingen betreft.

Dates

  • ca. 1570-ca. 1850

Creator

Language of Materials

Nederlands, Duits, Frans en Latijn

Conditions Governing Access

Voor raadpleging is een bezoekers- of lenerspas van de Universiteitsbibliotheek Amsterdam vereist.

Conditions Governing Use

Voor raadpleging van kaarten van vóór 1801 is toestemming vereist van de collectiebeheerder. Dit geldt ook voor kwetsbare documenten van na 1800 waarvan vervangende reproducties of digitale beelden beschikbaar zijn. Bij raadpleging is het Reglement voor de gebruikers van de Bibliotheek van de Universiteit van Amsterdam van toepassing. Reproductie en reproductierechtvergoedingen conform de Tarieven en Diensten Universiteit van Amsterdam.

Het materiaal wordt alleen ter inzage gegeven.

Biographical / Historical

Het internationaal bekende Amsterdamse antiquariaat en veilinghuis Fred. Muller & Co. ontstond in 1875 toen grondlegger Frederik Muller F. Adama van Scheltema als compagnon in zijn in 1842 opgerichte zaak opnam. In 1892 werd A.W.M. Mensing in de directie van de firma opgenomen. Hij stelde F.C. Wieder in 1902 als medewerker aan. Het antiquariaat werd in 1919 opgeheven, de firma richtte zich tot 1961 verder uitsluitend op (kunst)veilingen.

Extent

ca. 8700 items

Abstract in Dutch

De collectie werd in 1910 aangekocht uit de winkelvoorraad van het beroemde Amsterdamse antiquariaat Fred. Muller & Co. De kaarten zijn voornamelijk afkomstig van Nederlandse atlassen uit de zestiende, zeventiende en achttiende eeuw. Daarnaast zijn er veel zelfstandig uitgegeven kaarten en kaarten van buitenlandse origine. De collectie is vanwege de talloze varianten in tekst, zetsel, impressum en drukplaat van groot carto-bibliografisch belang.

Abstract in English

This collection of maps was bought in 1910 as part of the stock of the famous Amsterdam antiquarian bookshop 'Fred. Muller & Co'. The maps are mainly from Dutch atlases from the sixteenth, seventeenth and eighteenth centuries. Besides this, there are many independently published maps and maps of foreign origin. The collection is of major cartographic importance because of the numerous variations in text, type, imprint and printing plate.

Physical Characteristics and Technical Requirements

Het materiaal wordt uitsluitend in melinex doorzichthoezen beschikbaargesteld.

Physical Location

Allard Pierson, Universiteit van Amsterdam

Other Finding Aids

  1. Catalogus van de Universiteit van Amsterdam.
  2. Fichecatalogus: beschikbaar op de Kaartenzaal.
  3. Géographie, voyages : Amérique, Afrique, Australie, Russie, Indes Orientales, Chine, Japon, Régions polaires, Marine etc. ... : catalogue à prix marqués. Amsterdam: Frederik Muller & Cie, 1910. Een geannoteerd ex. op de Kaartenzaal bevat o.m. aantekeningen m.b.t. de door het KNAG aangeschafte nummers.
  4. Géographie, voyages, cartographie : nouvelles acquisitions : catalogue à prix marqués. Amsterdam: Frederik Muller & Cie., 1911.

Custodial History

Vanaf 1902 breidden Mensing en Wieder het deel cartografie in hun handel aanzienlijk uit. In 1910 was de winkelvooraad uitgegroeid tot een collectie van maar liefst 14.371 kaarttitels. De kaarten waren voornamelijk afkomstig van 16e- t/m 18e-eeuwse atlassen, maar een deel betrof ook zelfstandig uitgegeven kaarten.

Immediate Source of Acquisition

Op 17 december 1910 besloot het Koninklijk Nederlands Aardrijkskundig Genootschap (KNAG) tot aankoop van het gehele kaartenbezit van het antiquariaat. De collectie werd dat zelfde jaar toegevoegd aan het bruikleen van het KNAG in de Universiteitsbibliotheek Amsterdam.

Appraisal

In 1960 werden de doubletten aan deze collectie onttrokken, waarna van de 14.371 kaarttitels er circa 8700 overbleven.

Werd de collectie ten tijde van de aankoop nog gezien als een massale aanwinst met betrekkelijk geringe wetenschappelijke en culturele waarde, in haar uitgebreidheid en diversiteit wordt zij tegenwoordig gewaardeerd als unieke, brede representatie van de variëteit van de Amsterdamse en Nederlandse atlascartografie uit de Gouden Eeuw. De collectie is tegenwoordig van groot carto-bibliografisch belang, gezien de talloze varianten in tekst, zetsel, impressum en drukplaat. Deskundigen hebben inmiddels talrijke voorheen onbekende of zeldzame kaartversies ontdekt.

Accruals

De collectie is compleet overgedragen, aanvullingen zijn niet te verwachten.

Existence and Location of Copies

De collectie is deels gedigitaliseerd en raadpleegbaar via de Beeldbank van het Allard Pierson.

Related Materials

De collectie kaarten van de fa. Fred. Muller & Co. maakt deel uit van de collectie van het Koninklijk Nederlands Aardrijkskundig Genootschap (1581-1976).

Separated Materials

Enige van de - in 1960 - gedeselecteerde kaarten zijn in enkele Nederlandse collecties (waaronder die van de Universiteitsbibliotheek Utrecht) terechtgekomen.

Bibliography

  • C. Koeman. Collections of maps and atlases in the Netherlands : their history and present state. Leiden: Brill, 1961. p. 91-111 en 184.
  • J.W.H. Werner. De kaarten- en atlassencollectie van het KNAG in de UB Amsterdam. In: Kartografisch Tijdschrift 23 (1997) 3, p. 21-34. Hierin p. 25 en 29-30.
  • Willem F.J. Mörzer Bruyns. Frederik Muller & Co and Anton Mensing. The first international art auction house in Amsterdam, and its director. In: Quaerendo 34/3-4 (2004), p. 211-239.

General

Alle kaarten kunnen worden aangevraagd bij de balie van de Onderzoekzaal.

Processing Information

De collectie is bewaard gebleven in de oorspronkelijke regionale ordening. Omstreeks 1920 werd de collectie integraal met de hand op catalogusfiches beschreven door de Zaandamse onderwijzer J. van der Koogh. Deze catalogus is zowel systematisch als regionaal geordend en vormt nog altijd een belangrijke toegang tot de collectie. De kaarten zijn ontsloten in de catalogus van de Universiteit van Amsterdam. De herkomst van de afzonderlijke stukken is hierbij vastgelegd.

Creator

Title
Inventaris van de collectie kaarten van Fred. Muller & Co. (1570-1850)
Author
J.W.H. Werner
Date
2007
Description rules
International Standard for Archival Description - General
Language of description
Dutch; Flemish
Script of description
Latin
Language of description note
Nederlands

Repository Details

Part of the Allard Pierson Repository

Contact:
Oude Turfmarkt 127-129
Amsterdam 1012 GC Nederland